ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം കേരളത്തിലെ തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഈ ക്ഷേത്രം സ്ത്രീകളുടെ ശബരിമല എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇവിടുത്തെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ആറ്റുകാൽ ദേവിയാണ്. ആറ്റുകാൽ ദേവി, കണ്ണകിയുടെ അവതാരമാണെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. തമിഴ് ഇതിഹാസമായ ചിലപ്പതികാരത്തിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രമായ കണ്ണകിയുടെ കഥയുമായി ഈ ക്ഷേത്രത്തിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്.
കണ്ണകിയുടെ ഭർത്താവായ കോവലനെ, മധുരയിലെ രാജാവ് തെറ്റിദ്ധരിച്ച് വധിച്ചപ്പോൾ, കണ്ണകി കോപത്തിൽ മധുരാനഗരം മുഴുവൻ ചുട്ടു ചാമ്പലാക്കി. ഇതിനു ശേഷം കണ്ണകി മധുരയിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്തു. യാത്രാവസാനം, കണ്ണകി ആറ്റുകാലിൽ എത്തിച്ചേർന്നു. അവിടെ വെച്ച് ഭഗവതിയുടെ രൂപത്തിൽ ഒരു സ്ത്രീ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ഭഗവതി ആ സ്ഥലത്ത് ഒരു ക്ഷേത്രം പണിയാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു. ക്ഷേത്രം പണിയുന്നതിനായി, കണ്ണകി തന്റെ തൃക്കൈകൊണ്ട് ഒരു വര വരച്ചു എന്നും, ആ വരക്ക് ചുറ്റും ക്ഷേത്രം പണിതു എന്നും പറയപ്പെടുന്നു.
ആറ്റുകാൽ ദേവി ഭക്തജനങ്ങളുടെ ദുരിതങ്ങൾ മാറ്റി, ഐശ്വര്യം നൽകുന്ന ഒരു ദേവിയായി അറിയപ്പെടുന്നു. ഇവിടുത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചടങ്ങ് ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാലയാണ്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സ്ത്രീകളുടെ കൂട്ടായ്മയായി ഗിന്നസ് ബുക്കിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ ഈ പൊങ്കാല, ആയിരക്കണക്കിന് സ്ത്രീകളെ ആകർഷിക്കുന്നു. ഈ ഉത്സവത്തിന് വളരെ പ്രത്യേകതകളുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ അവരുടെ വീടുകളിൽ നിന്ന് മൺകലങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്ന്, അതിൽ പൊങ്കാല വിഭവം ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഈ ചടങ്ങ് ആറ്റുകാൽ ദേവിയോടുള്ള ഭക്തിയുടെയും ആരാധനയുടെയും പ്രതീകമാണ്.
















