ഇന്ത്യയുടെ സൈനികപ്പോരാളി തകർന്നു: എന്താണ് തേജസ്‌? ദുബായ് എയർ ഷോയിൽ സംഭവിച്ചതെന്ത്?

ആകാശത്ത് മിന്നൽപ്പിണർ പോലെ ഇന്ത്യൻ സൈനിക ശക്തിയുടെ വിസ്മയം തീർക്കുന്നതിനിടെ, ലോകശ്രദ്ധ നേടിയ ഇന്ത്യൻ നിർമ്മിത യുദ്ധവിമാനം തേജസ് ദുബായിലെ ആകാശത്ത് തകർന്നുവീണത് ഏറെ ഞെട്ടൽ ഉളവാക്കിയിരിക്കുകയാണ്.

വെള്ളിയാഴ്ച ദുബായ് എയർ ഷോയിൽ അഭ്യാസപ്രകടനം നടത്തുന്നതിനിടെ വിമാനം താഴേക്ക് പതിക്കുകയും തീഗോളമായി മാറുകയും ചെയ്യുന്ന ദൃശ്യങ്ങൾ കാഴ്ചക്കാരിൽ വലിയ വേദനയുമുണ്ടാക്കി. ഇന്ത്യയുടെ തദ്ദേശീയ യുദ്ധവിമാന നിർമ്മാണ ചരിത്രത്തിലെ സുപ്രധാന നാഴികക്കല്ലായ തേജസ്സിന്റെ ഈ പതനം രാജ്യത്തിന് വലിയ നഷ്ടമാണ്.

• എന്താണ് തേജസ്?

‘തേജസ്’ എന്നാൽ സംസ്‌കൃതത്തിൽ ‘തേജസ്സ്’ അഥവാ ‘ശോഭ’ എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്. ഹിന്ദുസ്ഥാൻ എയറോനോട്ടിക്സ് ലിമിറ്റഡ് , എയറോനോട്ടിക്കൽ ഡെവലപ്‌മെന്റ് ഏജൻസി എന്നിവ സംയുക്തമായി ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേനയ്ക്ക് വേണ്ടി വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത, ഒറ്റ എഞ്ചിൻ, ബഹുമുഖ ദൗത്യശേഷിയുള്ള ലഘുപോർവിമാനമാണ് തേജസ്. 1980-കളിൽ LCA സംരംഭമായാണ് തേജസ്സിന്റെ പിറവി. മിഗ് 21 പോലുള്ള പഴയ വിമാനങ്ങൾക്ക് പകരമായി ഒരു തദ്ദേശീയ പോർവിമാനം നിർമ്മിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ആരംഭിച്ച ഈ പദ്ധതിക്ക്, 2003-ൽ അന്നത്തെ പ്രധാനമന്ത്രി അടൽ ബിഹാരി വാജ്‌പേയിയാണ് ‘തേജസ്’ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്തത്.

• ഇതിന്റെ സവിശേഷതകൾ

ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ചെറിയതും ഭാരം കുറഞ്ഞതുമായ സൂപ്പർസോണിക് യുദ്ധവിമാനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് തേജസ്. വിമാനത്തിന്റെ ഭാരത്തിന്റെ 45% വരുന്ന ഭാഗങ്ങളും, വിമാനത്തിന്റെ ബാഹ്യ പ്രതലത്തിന്റെ 90% വരെയും നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത് കാർബൺ ഫൈബർ കോമ്പോസിറ്റ് മെറ്റീരിയലുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ്.

ഇത് വിമാനത്തിന് ഭാരം കുറയ്ക്കാനും മികച്ച പ്രകടനത്തിനും സഹായിക്കുന്നു. നൂതന ഏവിയോണിക്സ്, ആധുനിക ആക്ടീവ് ഇലക്ട്രോണിക്കലി സ്കാൻ ചെയ്‌ത അറേ റഡാർ, മെച്ചപ്പെടുത്തിയ ഇലക്ട്രോണിക് വാർഫെയർ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ തേജസ്സിന്റെ Mark 1A വകഭേദത്തിന്റെ പ്രത്യേകതകളാണ്.

ബിയോണ്ട്-വിഷ്വൽ-റേഞ്ച് എയർ-ടു-എയർ മിസൈലുകളായ എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആയുധങ്ങൾ വഹിക്കാൻ ഇതിന് കഴിയും. കൂടാതെ, 23 mm ഗ്രയാസെവ്-ഷിപ്പുനോവ് ട്വിൻ-ബാരൽ ഓട്ടോകാനോണും ഇതിൽ ഘടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഏരിയൽ റീഫ്യൂവലിംഗ് പ്രോബും തേജസ്സിലുണ്ട്. റിലക്സ്ഡ് സ്റ്റാറ്റിക് സ്റ്റബിലിറ്റിയുള്ള നിയന്ത്രണ രൂപകൽപ്പന വിമാനത്തിന്റെ വൈദഗ്ദ്ധ്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.

ദുബായിലെ ദുരന്തം

നവംബർ 17-ന് ആരംഭിച്ച ദുബായ് എയർ ഷോയുടെ അവസാന ദിവസമാണ് ദുരന്തമുണ്ടായത്. ഇന്ന് (നവംബർ 21, 2025) ഉച്ചയ്ക്ക് യുഎഇ സമയം 2.09-ന് പറന്നുയർന്ന തേജസ് വിമാനം, 2:13-ഓടെ താഴേക്ക് പതിക്കുകയായിരുന്നു. സംഘടിതമായ പ്രകടനങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഒറ്റയ്ക്ക് അഭ്യാസപ്രകടനം നടത്തുന്നതിനിടെയാണ് അപകടം സംഭവിച്ചത്.

രണ്ട് റൗണ്ട് അഭ്യാസപ്രകടനം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, മൂന്നാമത്തെ റൗണ്ടിന്റെ ഭാഗമായി മുകളിലേക്ക് ഉയർന്ന് കരണം മറിഞ്ഞതിന് പിന്നാലെ വിമാനം പെട്ടെന്ന് താഴേക്ക് പതിച്ചു. വിമാനം നിലംപതിച്ച ഉടൻ കറുത്ത പുക ആകാശത്തേക്ക് ഉയർന്നു. ഇത് കാഴ്ചക്കാരിൽ വലിയ പരിഭ്രാന്തി പരത്തി. അൽ മക്തൂം ഇന്റർനാഷണൽ എയർപോർട്ടിൽ സൈറണുകൾ മുഴങ്ങി.

അപകടത്തിൽ തേജസ്സിന്റെ പൈലറ്റിന് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ടതായി പിന്നീട് വ്യോമസേന സ്ഥിരീകരിച്ചു. “പൈലറ്റിന് അപകടത്തിൽ മാരകമായ പരിക്കുകൾ സംഭവിച്ചു,” ഇന്ത്യൻ വ്യോമസേന പ്രസ്താവനയിൽ അറിയിച്ചു. മരിച്ച പൈലറ്റിന്റെ കുടുംബത്തിന്റെ ദുഃഖത്തിൽ പങ്കുചേരുന്നതായും വ്യോമസേന അറിയിച്ചു.

തേജസ് യുദ്ധവിമാനം തകരുന്ന രണ്ടാമത്തെ സംഭവമാണിത്. കഴിഞ്ഞ വർഷം മാർച്ചിൽ രാജസ്ഥാനിലെ ജയ്‌സാൽമീറിൽ പരിശീലന പറക്കലിനിടെ ഒരു തേജസ് വിമാനം തകർന്നിരുന്നു, അന്ന് പൈലറ്റ് സുരക്ഷിതമായി ഇജക്ട് ചെയ്തിരുന്നു. അപകടകാരണം കണ്ടെത്താനായി ഉന്നതതല അന്വേഷണത്തിന് ഉത്തരവിട്ടിട്ടുണ്ട്. അപകടത്തെ തുടർന്ന് ദുബായ് എയർ ഷോ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവച്ചു.